Başa dön

KONDANSATÖR? NE İŞE YARAR? KONDANSATÖR ÇEŞİTLERİ

Kondansatör Nedir? Kondansatör Çeşitleri Nelerdir? gibi sorulara Bu Yazımızda Cevap Bulacağız ve Aklınızdaki Soru İşaretlerini Gidermeye Çalışacağız…

 

İÇİNDEKİLER

(SIĞAÇ)KONDANSATÖR NEDİR?

NE İŞE YARAR?

KONDANSATÖR YAPISI

KONDANSATÖR ÇEŞİTLERİ

KONDANSATÖR SEÇİMİ

KONDANSATÖR BAĞLANTISI

KONDANSATÖR OKUMASI

 

 

KONDANSATÖR NEDİR?

Kondansatör nedir? Elektrik yüklerini kısa süreliğine depo etmeye yarayan devre elemanlarıdır. Temelde iki adet iletken plakanın arasına yalıtkan bir madde koyulması ile elde edilir. Kondansatörlerin sembolü C harfi ile gösterilir ve birimi Farad (F) ‘dır.

 

NE İŞE YARAR?

Elektrolitik ve tantal kondansatörler kutupludur ve bu nedenle sadece DC ile çalışan devrelerde kullanılabilirler. Kutupsuz kondansatörler ise DC veya AC devrelerinde kullanılabilir.

Güç kaynağı devrelerinde filtrelemede, rezonans devrelerinde istenilen frekansı üretmede ve güç aktarım hatlarında gerilim düzenlenmesi ve güç akışının kontrolünde kullanılırlar.

 

KONDANSATÖR YAPISI

 

Kondansatörün Yapısı

Kondansatörün Yapısı

 

Kondansatörlerde dielektrik madde olarak; mika, kağıt, polyester, metal kağıt, seramik, tantal vb. maddeler kullanılabilir. Kondansatörlerin elektrik depolama kapasitesi; plakaların yüzey alanına, plakalar arasındaki uzaklığa ve kullanılan dielektrik maddenin cinsine bağlı olarak değişir. Kondansatörler elektriği piller gibi uzun süre depolayamaz, herhangi bir devreye bağlı olmasalar da zamanla boşalırlar.

 

KONDANSATÖR ÇEŞİTLERİ

 

Seramik Kondansatör

 

Seramik Kondansatör Çeşitleri

Seramik Kondansatör Çeşitleri

Bu çeşit kondansatörlerde, metalden oluşan zar levhalar doğrudan doğruya dielektrik kısmı kaplar. Seramik ismi ise dielektrik maddenin seramik veya plastikten olmasından dolayı gelir. Seramik kondansatörün özelliği ise sığasının büyük olmasıdır.

 

Elektrolitik Kondansatör

 

Kondansatör Çeşitleri

Kondansatör Çeşitleri

Büyük sığa değerlerine ihtiyaç duyulduğunda bu kondansatör kullanılabilir. Burada oksitlenmiş bir metal yaprağının iletken bir çözelti içine yerleştirilmesiyle oluşur. Burada ikinci iletken, muhafaza için kullanılırken ince oksit zar, metal yaprak ile iletken çözelti arasında yerleştirilen dielektrik maddeyi oluşturur. Bu kondansatörün dielektriği çok ince olduğu için yüksek gerilim uygulanamaz.

 

Kağıtlı Kondansatörler

 

Kağıtlı kondansatörler, yalıtkanlık kalitesini arttırmak için parafin maddesi emdirilmiş 0,01 mm kalınlığındaki kağıdın iki yüzüne 0,008 mm kalınlığında kalay ya da alüminyum plakalar yapıştırılarak üretilir. Kağıtlı kondansatörlerin kuru kağıtlı, yağlı kağıtlı ve metalize kağıtlı gibi modelelleri bulunmaktadır.

 

Metal Kağıtlı Kondansatörler

 

Kağıtlı kondansatörlerden farklı olarak bu tip kondansatörlerde kağıt üzerine basınç yoluyla ince alüminyum ya da çinko kaplanmıştır. Bu yöntemle kondansatörler daha küçük boyutlu ama kağıtlı kondansatörlere göre daha yüksek kapasiteye sahip şekilde üretilmektedir. Metal kağıtlı kondansatörlerde, yüzeyin bir bölümünde kırılma olduğunda ark oluşur. Bu kısımda ince bir metal yüzey basıncı oluşarak metalsiz bir yüzey oluşur ve kısa devreyi önler. Metal kağıtlı kondansatörlerin bu durumu onlara kendilerini onarabilme özelliği kazandırır.

 

Plastik Kondansatörler

 

Plastik kondansatörlerin yalıtkan kısımlarında; polipropilen, polyester, polikarbonat, iletken kısımlarında ise alüminyum levhalar kullanılır. Plastik kondansatörlerin kapasite değerleri çok kararlıdır, metal kağıtlı kondansatörler gibi kendilerini onarabilirler ve yalıtkanlık dirençleri yüksektir.

 

Tantal Kondansatörler

 

Tantal kondansatörler, anot olarak görev yapan oksitlendirilmiş bir tantal yaprak ve katot ile sargıyı tutan bir gözenekli tutucudan oluşur. Bu kondansatörlerin kapasite değerleri 0,1 mikrofarad ile 68 mikrofarad arasında değişir.

 

Mika Kondansatörler

 

Mikalı kondansatörlerde dielektrik madde olarak yalıtkanlığı çok yüksek olan mika kullanılır. Mika kondansatörler ince metal folyolar arasına mik konularak üretilir. Mikalı kondansatörlerin kapasite değerleri 1 pikofarad ile 0,1 mikrofarad arasında, çalışma voltajları 100 V ile 2500 V arasında, toleransları ise %2 ile %20 arasında değişir.

 

KONDANSATÖR SEÇİMİ

 

Kapasite değeri

 

Kondansatörler büyük çoğunlukla 1 pikofarad (1pF = 1 x 10^-12 F) ile 100.000mF (1 mF = 1 x 10^-3 F) arasında değerlerde üretilir. Dikkat etmeniz gereken nokta, her tipte kondansatörün farklı değer aralıklarında üretilmesidir.

 

Çalışma gerilimi

 

Devrenizde kullanacağınız kondansatörün, gerilim değerine uygun olarak seçilmesi gereklidir. Dikkat etmeniz gereken nokta ise, en azından %25 kadarlık bir ekstra pay ile tercih yapmanızdır. Örneğin 5V ile çalışan bir devre için 5V maksimum gerilim değerine sahip bir kondansatör kullanmak mantıklı olmayacaktır.

 

Polarizasyon

 

Tantal ve elektrolit kondansatörler+ ve – kutuplarına sahip olarak üretilir. Devreye bağlarken bu kutuplara dikkat etmeniz gerekir.

 

Tolerans

 

Osilatör devreleri gibi devreler, yüksek hassasiyetle üretilmiş, tam değerini sağlayabilen kondansatörler ile kullanılmalıdır. Aksi takdirde devre istenilen çıkışı veremeyebilir.

 

Sıcaklık katsayısı

 

Tüm fiziksel devre elemanları gibi, kondansatörlerin değerleri de sıcaklığa bağlı olarak değişmektedir. Bu değişim, tempco ifadesiyle ppm/°C cinsinden belirtilir. Sıcaklığa bağlı olarak kapasite artabileceği gibi, tam tersi durum da söz konusu olabilmektedir.

 

Kaçak akım

 

Bazı kondansatör tiplerinde, dielektrik madde üzerinden belirli bir miktarda kaçak akım geçişi olmakta ve bu sebeple normal deşarj süresinden daha kısa sürede deşarj olma durumu olabilmektedir. Tantal kondansatörler düşük kaçak akıma sahip olacak şekilde üretilebilmekte ve bu tipteki kondansatörler zamanlama devrelerinde tercih edilmektedir.

 

Kondansatör Nedir? Kondansatör Bağlantısı

 

Paralel Bağlantı

Kondansatörlerin seri bağlantı hesaplamaları, direncin paralel bağlantı hesaplarıyla aynıdır. Kondansatör Seri Bağlantı

Formül Hesaplama

Formül Hesaplama

   

   Paralel bağlı kondansatör devresi

 

Formül Hesaplama

Formül Hesaplama

 

  Paralel bağlı kondansatör hesabı

 

 

Seri Bağlantı

Kondansatörlerin seri bağlı olduğu durumda ise, eşdeğer kapasitenin çarpmaya göre tersi, her bir kapasite değerinin çarpmaya göre tersinin toplamına eşit olur

 

Formül Hesaplama

Formül Hesaplama

 Seri bağlı kondansatör devresi

 

Formül Hesaplama

Formül Hesaplama

 

 Seri bağlı kondansatör formülü

 

KONDANSATÖR OKUMASI

Kondansatörlerin kapasite değerleri ve çalışma voltajları arttıkça gövde boyutları da artar. Gövde boyutu yeterli olduğunda kondansatörün kapasite değeri ve çalışma voltajı kondansatör üzerine yazılır. Küçük gövdeli kondansatörlerde ise bazı kısaltmalar kullanılarak, bu değerler kodlanmıştır. Kapasite değerlerinin kodlanması için rakamlar ya da renkler kullanılabilir.

 

Kondansatörlerin Renk Bantları ile Kodlanması

Kondansatör Değerleri

Kondansatör Değerleri

 

Bu yazımızda da sizlere kondansatörlerle ilgili detaylı bilgiler vermeye çalıştık umarım yapacağınız projelerde sizlere yardımcı olur.

Eğer neler yapılabilir diye fikir edinmek istiyorsanız Hemen Bağlantıya Tıklayabilirsiniz.

 

Kondansatör Seti

Kondansatör Seti

Robocombo.com Adresinde Projelerinizde Kullanabileceğiniz Kondansatörlerinin Tamamını Tek Sette Bulabilirsiniz.

 

Okuduğunuz için teşekkürler.